Có thể nhìn thấy điều này ở sự tăng trưởng về số lượng  các trường dạy nghề trên địa bàn thành phố trong những năm vừa qua. Từ 10 cơ sở  dạy nghề năm 1998, đến nay đã có 52 cơ sở, trong đó có 4 trường cao đẳng nghề  (một trường hạng I), 1 phân hiệu của trường cao đẳng nghề, 8 trường trung cấp, 13 trung tâm dạy nghề (một trung tâm hạng I) và 27 cơ sở khác có tham gia đào tạo nghề. Trong đó, có 25 cơ sở dạy nghề công lập, 27 cơ sở ngoài công lập và 1  cơ sở dạy nghề có vốn đầu tư nước ngoài. Sự phát triển nhanh của số lượng cơ sở  ngoài công lập cũng cho thấy công tác xã hội hóa trong lĩnh vực dạy nghề được  đẩy mạnh và đạt kết quả tốt.

Các cơ sở dạy nghề đã góp phần  nâng cao chất lượng lao động của thành phố. Năm 1998, tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề  trong lực lượng lao động đã chỉ đạt  10,74%, nhưng đến năm 2008 là 33%,con số này ở năm 2009 là 35%. Các điều kiện bảo đảm nâng cao  chất lượng đào tạo nghề đã được cải thiện đáng kể: Đội ngũ giáo viên dạy nghề  tăng về số lượng và chất lượng; số lượng giáo viên dạy nghề năm 2009 là 971  người, trong đó giáo viên có trình độ tiến sĩ, thạc sĩ chiếm 9,7%, trình độ cao  đẳng, đại học chiếm 77,75%, còn lại giáo viên có trình độ trung cấp, công nhân  kỹ thuật bậc cao và thợ lành nghề... 96,4% số giáo viên dạy nghề đạt chuẩn  theo quy định.

Chất  lượng và hiệu quả trong đào tạo nghề có bước chuyển biến tích cực do bám sát nhu  cầu của thị trường lao động. Số học sinh học nghề ra trường có việc làm đạt trên  90%, đối với các cơ sở tuyển sinh dạy nghề có liên kết với doanh nghiệp hoặc đào  tạo theo theo đơn đặt hàng của doanh nghiệp như Trường Trung cấp nghề Công  nghiệp tàu thủy III, Trường Trung cấp nghề Việt Úc… thì số học viên có việc làm  sau khi tốt nghiệp là rất cao. Hiện nay, các ngành nghề tuyển sinh tập trung vào  các nhóm ngành du lịch, khách sạn, nhà hàng, nhóm ngành kỹ thuật và công nghệ  thông tin. Đây là các nhóm ngành thành phố đang rất cần nguồn lao động có tay  nghề, chất lượng cao đáp ứng theo sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế sang du lịch,  dịch vụ, công nghiệp công nghệ cao.

Bên  cạnh đó, với đặc thù của một thành phố đang trong quá trình chỉnh trang đô thị  với quy mô lớn, Đà Nẵng cũng đã có nhiều chính sách hỗ trợ dạy nghề cho các đối  tượng di dời giải tỏa, lao động thuộc hộ nghèo, lao động nông thôn, người khuyết  tật… Trong năm 2009, các cơ sở dạy nghề đã tuyển sinh dạy nghề cho 4.674 người  thuộc đối tượng này, tăng 32,74% so với năm trước với tổng kinh phí do ngân sách  chi trả là 3,250 tỷ đồng. Khoảng 82% số lao động này đã được tạo việc làm hoặc  tự tạo việc làm để có thể sống tự lập. Mới đây nhất, tháng 11/2009, UBND thành  phố vừa nâng mức hỗ trợ học nghề cho các đối tượng đặc thù với 25 ngành nghề  khác nhau và mức hỗ trợ cao nhất là 2 triệu đồng/người/khóa.

Nhìn chung, công tác dạy nghề trong những  năm qua đã có những đóng góp tích cực trong việc cung ứng nguồn nhân lực có tay  nghề, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, công tác này vẫn còn nhiều  hạn chế, yếu kém, cụ thể là quy mô đào tạo mặc dù có phát triển, song cũng mới  chỉ đáp ứng được 70 – 75% nhu cầu về số lượng lao động qua đào tạo nghề của thành phố, đặc biệt thiếu nhân lực ở các ngành mũi nhọn. Ông Võ Như Tiến, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Công nghệ thuộc Đại học Đà Nẵng cho biết: 'Mặc dù đầu ra của đào tạo công nhân không hề thiếu, thậm chí khan hiếm, các công ty đến tận trường đặt hàng song vẫn khó tuyển được học sinh để đào tạo'.

Mặt khác, cơ cấu ngành nghề chưa thật sự đa dạng, chất lượng dạy nghề vẫn chưa đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của  thị trường lao động. Nguyên nhân chủ yếu là do những bất cập trong cơ chế quản  lý, chính sách, nguồn vốn hỗ trợ cho công tác đào tạo nghề nhỏ giọt, manh mún,  công tác phân luồng, hướng nghiệp cho học sinh chưa được quan tâm đúng mức. Việc  tìm đất để mở mang cơ sở dạy nghề gặp rất nhiều khó khăn, nhất là đối với các  trường tư thục, đây là một trong những hạn chế khiến công tác xã hội hóa dạy  nghề chưa đạt được kết quả mong muốn.

Theo bà Nguyễn Thị Kim Hồng, Phó Giám đốc Sở Lao động,  Thương binh và Xã hội thành phố Đà Nẵng: “Một trong những nút thắt quan trọng để  tháo gỡ những bất cập trong công tác dạy nghề là phải có các chính sách giáo viên dạy nghề, chính sách tiền lương cho người tốt nghiệp nghề, chính sách phân luồng học sinh học nghề, liên thông đại học, hướng dẫn cơ chế đào tạo ở địa phương. Có chính sách về đất đai, tạo điều kiện cho các trường, đặc biệt là trường ngoài tư thục mở rộng quy mô. Ngoài ra, cần tăng nguồn kinh phí đầu tư  trọng điểm cho các cơ sở dạy nghề từ nguồn chương trình mục tiêu quốc gia, mở  các khóa đào tạo, bồi dưỡng trong và ngoài nước cho cán bộ quản lý dạy nghề. Có  như vậy, công tác dạy nghề mới có thể có những bước phát triển tích cực, đáp ứng  yêu cầu của xã hội, xa hơn nữa là cung cấp nguồn lao động chất lượng cao cho  xuất khẩu”.

(Ngọc Thủy)