Nắng gió ban mai ngập tràn không gian phố biển. Công nhân tỏa ra các ngả đường, bắt tay vào việc. Nhìn những cây pháo hoa bằng đèn LED chất lượng cao xếp ngăn nắp trên xe, đội trưởng Độ cười một mình khi nhớ lại những ngày tháng cũ.

10 năm trước, tháng 9-1996, anh có tên trong danh sách 15 cán bộ, công nhân viên tách ra từ Công ty Điện chiếu sáng Đà Nẵng để thành lập đội duy tu, sửa chữa và vận hành điện chiếu sáng trực thuộc Ban Giao thông - Công chính thành phố Đà Nẵng cũ. Đơn vị “ra riêng” với hai bàn tay trắng, tất cả phải gồng mình làm việc trong hoàn cảnh 3 không : không nơi làm việc, không phương tiện chuyên dùng, không kinh phí hoạt động. Lúc đó, kỹ sư Phạm Tài vừa là đội trưởng, vừa kiêm nhiệm phụ trách kỹ thuật, nhưng anh em trong đội coi anh như “chủ nhà”, bởi cả cơ quan như một đại gia đình, tất cả xúm xít bên nhau, chia ngọt sẻ bùi để hoàn thành nhiệm vụ trong điều kiện “vạn sự khởi đầu nan”. Cũng phải đợi đến cuối tháng 4-1997, khi Đà Nẵng trở thành đơn vị hành chính trực thuộc Trung ương, đơn vị mới có được bước chuyển biến khi đổi tên thành Trung tâm Quản lý vận hành (QLVH) điện chiếu sáng. Đây là khoảng thời gian đánh dấu sự trưởng thành và phát triển của đơn vị. Thành phố thay da đổi thịt từng ngày, việc chiếu sáng đô thị đòi hỏi phải tiếp cận với khoa học kỹ thuật tiên tiến của thế giới để không lạc hậu so với mặt bằng chung. Công việc cũ được giao cho đồng nghiệp của anh là Nguyễn Đình Hùng với chức danh đội trưởng Đội QLVH điện chiếu sáng công cộng. Còn anh phụ trách Đội quản lý vận hành đèn pháo hoa, đèn trang trí, đèn tín hiệu giao thông - đó là các công việc mới phát sinh trong quá trình thành phố phát triển.

10 năm gắn bó với đơn vị, trong anh có biết bao kỷ niệm buồn vui. Anh không sao quên được những ngày đầu gian khó, mắc hệ thống đèn chiếu sáng trên cao chủ yếu là leo bộ. Lúc đó, cả trụ đèn lẫn dây điện đều chất lượng chưa cao, độ cách điện thấp, tất cả thi công trong điều kiện bảo đảm an toàn điện nghiêm ngặt để tránh xảy ra bất cứ một tai nạn nào về điện dù lớn hay nhỏ - một nguyên tắc mà lãnh đạo đơn vị đã nhắc nhở thường xuyên từ cán bộ cho đến công nhân trong suốt 10 năm qua. Cả đoạn đường đông vui như ngày hội. Được phân công theo kế hoạch, các ban, ngành cùng “xuống đường” làm đẹp khu vực quanh Khách sạn Furama. Ai cũng nhận thức rằng Hội nghị APEC (SOM III) lần này là cơ hội để quảng bá hình ảnh của Đà Nẵng nói riêng, Việt Nam nói chung ra thế giới.

Anh nhớ, cuối năm ngoái, anh cũng mang một tâm trạng như thế, khi cùng với đồng nghiệp sang nước bạn Lào thi công lắp đặt đèn pháo hoa trang trí cho sân vận động tỉnh Savannakhet - đơn vị kết nghĩa với thành phố Đà Nẵng. 5 cụm, mỗi cụm 3 đèn - khối lượng công việc tính ra phải mất hàng tháng trời, nhưng anh em chỉ làm trong 13 ngày, đóng điện đúng ngay giờ khánh thành công trình chào mừng Quốc khánh nước bạn Lào 2-12. Công nhân Trung Quốc và Thái Lan thi công xây dựng sân vận động không tin là công nhân Việt Nam có thể hoàn thành nhiệm vụ trong điều kiện thi công không như ở trong nước. Đêm đóng điện, dân địa phương đổ ra đường như trẩy hội, rủ nhau xem đèn pháo hoa nhấp nháy đến tận khuya. Mệt, nhưng anh em công nhân ai cũng thấy vui vì đã hoàn thành nhiệm vụ chính trị cho quê hương, đất nước. Càng vui hơn, khi sau đó, hai đội bóng đá Đà Nẵng (một lão tướng, một trẻ) đã thi đấu giao hữu với các đội tỉnh Savannakhet để “mở hàng” sân vận động mới, góp phần thắt chặt sự hợp tác hữu nghị giữa hai địa phương, hai đất nước. Cùng lúc đó, đội trưởng Hùng đưa anh em đi khảo sát, thiết kế, thi công lắp đặt hệ thống điện chiếu sáng đường nội bộ thôn 2 xã Quế Phước, huyện Quế Sơn, tỉnh Quảng Nam. Đây là công trình tình nghĩa mà Sở Giao thông - Công chính thành phố tặng cho bà con trong thôn - nơi từng là cơ sở cách mạng của nhiều lãnh đạo thành phố hiện nay. Gần 4 nghìn mét dây với 20 bộ đèn, ngày đóng điện cả thôn sáng rực ánh đèn. Mừng vui không để đâu cho hết, bà con tặng anh em nguyên một con heo gọi là cảm ơn thịnh tình.

Về quà tặng bất ngờ này, anh nhớ đến lần thi công điện chiếu sáng đoạn đường từ UBND phường Khuê Trung đi chùa Bà Quảng, nay là đường Đỗ Thúc Tịnh. Lúc đó, cả đoạn đường đất cấp phối chỉ có dăm ba bóng đèn điện liu hiu về đêm, nhiều đoạn vắng vẻ từng xảy ra mấy vụ mất an toàn cho người đi đường. Trong 5 ngày, từ 25 đến 29 Tết, anh em đã kéo điện, mắc bóng đèn, mang lại sự bình yên, vẻ mỹ quan cho lối xóm. Bà con cúng tất niên xong, tặng luôn anh em một đầu heo để liên hoan... tất niên ! Ngay trước Tết Bính Tuất vừa rồi, anh em đã lắp đặt đèn chiếu sáng trên đường Âu Cơ (quận Liên Chiểu) và khu dân cư thu nhập thấp ở phường Nại Hiên Đông theo chỉ đạo của UBND thành phố và Sở Giao thông - công chính. Theo kế hoạch, công tác điện trang trí phục vụ Hội nghị APEC (SOM III) trên địa bàn Đà Nẵng phải hoàn thành trong vòng một tuần, trước ngày 31-8 để kịp kiểm tra vận hành. Anh biết, công nhân không lạ gì với các công việc “tốc hành” như thế, nhất là vào những ngày lễ, ngày Tết. Tháng 7 năm ngoái, khi đơn vị được chính thức mang tên Công ty QLVH điện chiếu sáng công cộng Đà Nẵng, từ lãnh đạo đến công nhân viên đã quyết tâm hoàn thành kế hoạch được giao : ngoài các nhiệm vụ thường niên ra, đơn vị còn có thêm 2 nhiệm vụ mới là tư vấn đầu tư, tư vấn giám sát các công trình điện chiếu sáng và tổ chức các hoạt động dịch vụ chiếu sáng quảng cáo.

Tại cuộc họp toàn cơ quan mới đây, khi lãnh đạo đơn vị điểm lại kết quả của chặng đường 10 năm xây dựng và phát triển, anh không khỏi tự hào về những gì mà cả cơ quan đã nỗ lực thời gian qua. Anh đồng tình với nhận xét của Kỹ sư Phạm Tài - phụ trách công ty, “3 không” xưa đã thành “3 có”, nhưng cái “có” quan trọng nhất là đơn vị đã sở hữu một tài sản vô cùng quý giá : một đội ngũ cán bộ kỹ thuật giỏi, công nhân lành nghề đã được tôi luyện và trưởng thành trong 10 năm qua. Những ngày diễn ra các hoạt động trong khuôn khổ Hội nghị APEC (SOM III) tại Đà Nẵng, nhìn các đoàn xe của quan chức cấp cao quốc tế nối đuôi nhau qua các con đường đẹp nhất thành phố, những người công nhân điện chiếu sáng như anh cảm thấy ít nhiều tự hào. Anh biết, hệ thống chiếu sáng công cộng là một trong những bề nổi nhất của hạ tầng kỹ thuật thành phố. Người ta nhìn vào cách thiết kế, lắp đặt điện chiếu sáng của một đô thị để đánh giá bước phát triển, trình độ văn minh của đô thị đó. Có điều, trong điều kiện kinh phí hạn chế, nhờ làm tốt công tác QLVH, duy tu bảo dưỡng, sửa chữa thường xuyên mà đơn vị đã cải thiện được chất lượng hệ thống chiếu sáng công cộng 10 năm qua. Sự chuyển biến này thể hiện không chỉ ở việc tăng lên nhiều lần số lượng đèn, độ rọi, mà còn ở kết cấu tổng thể công trình, tính nghệ thuật, sự đa dạng các loại đèn sử dụng, đáp ứng được các quy định và yêu cầu của đô thị hiện đại. 

Đêm đêm, khách trong và ngoài thành phố, có cả những người nước ngoài, thong thả tản bộ trên những con đường thành phố, nhất là dọc theo hai bờ sông Hàn và trên chiếc cầu quay. Sắc màu ánh sáng dập duềnh trong từng cơn sóng lăn tăn, vẽ nên một bức tranh lung linh trên sông nước, dấy lên niềm vui trong lòng người làm nghề điện chiếu sáng. Những mặt trời đêm sáng soi thành phố cho ta đi về nơi hò hẹn... Phố thân quen con đường rực rỡ... Qua ngã tư đèn vàng nhấp nháy... Phố đông vui người đi như hội, ta tan vào những mặt trời đêm... Lời thơ của Nguyễn Minh Khôi hòa quyện với nét nhạc của Minh Đức trong khúc hát cùng tên “Tan vào phố đêm” chừng như muốn níu chân khách nhàn du với một tự tình rất riêng, rất Đà Nẵng... 

(Văn Thành Lê)